Tìm giải pháp định vị bánh mì Việt trên thị trường toàn cầu
Chia sẻ
Sáng 25/4, Hiệp hội Du lịch TP.HCM phối hợp cùng Tạp chí Du lịch Thành phố tổ chức Tọa đàm khoa học “Bánh mì Việt Nam: Từ giá trị di sản ẩm thực đến định vị thương hiệu toàn cầu”, thu hút sự quan tâm của đông đảo chuyên gia.
Tọa đàm là một hoạt động thuộc khuôn khổ Lễ hội Bánh mì Việt Nam lần 4 năm 2026. Với mục tiêu không dừng lại ở việc tôn vinh, tọa đàm lần này hướng tới câu chuyện làm sao để di sản bánh mì Việt Nam xác lập vị thế thương hiệu bền vững và chuyên nghiệp trên bản đồ toàn cầu trong kỷ nguyên số.
Toàn cảnh tọa đàm.
Những ổ bánh mì thơm ngon được ban tổ chức chuẩn bị dành cho khách tham dự.
Kể từ những dấu mốc đầu tiên của hành trình tôn vinh bánh mì từ năm 2023 đến nay, món ăn dân dã quen thuộc của ẩm thực đường phố Việt Nam liên tiếp ghi nhận sự thăng hoa mạnh mẽ. Bánh mì hôm nay không chỉ năm trong từ điển Oxford hay dẫn dầu các bảng xếp hạng của TasteAtlas mà đã thật sự trở thành một “đại sứ văn hóa” kết nối Việt Nam và thế giới.
Bà Nguyễn Thị Khánh, Chủ tịch Hiệp hội Du lịch TP.HCM, chia sẻ bánh mì Việt Nam đã được khẳng định là di sản ẩm thực, thách thức hiện tại là tìm ra cách định vị, cách tiếp cận và lan tỏa thương hiệu bánh mì Việt Nam trên quy mô toàn cầu. “Đây là điều mà ban tổ chức chúng tôi luôn trăn trở và suy nghĩ để tìm ra những giải pháp, tìm cách để kết nối”, bà Khánh nhấn mạnh.
Bà nói thêm, Lễ hội Bánh mì Việt Nam lần 4 năm 2026 có sự tham gia đặc biệt của Phòng Thương mại Công nghiệp Pháp, qua đó khẳng định sự khởi đầu cho sự kết nối giữa Pháp và Việt Nam, là tiền đề đầy hứa hẹn cho những lần tổ chức tiếp theo trong các năm tới.
Bà Nguyễn Thị Khánh, Chủ tịch Hiệp hội Du lịch TP.HCM phát biểu.
Nối tiếp thành công của các hội thảo chuyên đề những năm trước, tọa đàm năm nay mang đến 3 tham luận chuyên sâu theo 3 nhóm chủ đề trọng tâm.
GS.TS Eric Jose Olmede Panal từ Trường Đại học Kinh tế Tài chính TP.HCM mở đầu tọa đàm với tham luận “Bánh mì trong dòng chảy văn hóa quốc tế và hiện tượng ‘Giao thoa ngược’”.
GS.TS Eric Jose Olmede Panal chia sẻ, việc nghiên cứu bánh mì Việt Nam tại Pháp hiện nay là cần thiết vì nó cho thấy cách một di sản không bị lãng quên hay bài trừ, mà trái lại, nó được tái sinh và trở thành một biểu tượng kết nối giữa quá khứ và hiện tại.
“Thông thường, chúng ta thường thấy sự áp đặt văn hóa từ các nước phát triển sang các nước đang phát triển, nhưng trường hợp của bánh mì lại chứng minh điều ngược lại: một món ăn được hình thành từ sự tiếp nhận văn hóa ngoại lai, sau đó được cải tiến và quay trở lại chinh phục chính nền văn hóa gốc”, GS.TS Eric .chia sẻ.
Bằng thực tiễn nghiên cứu, ông đã giải mã hiện tượng “Vòng lặp di sản” qua hành trình của bánh mì Việt Nam tại Pháp, nơi bánh mì baguette nguyên bản được Việt hóa rồi quay trở lại chinh phục thị trường Pháp với một bản sắc mới, thông qua 3 trụ cột chính: sự biến đổi về hình thái học của ổ bánh mì, sự xâm lấn và giao thoa của hương vị Á Đông vào ẩm thực Pháp (đồ ngâm chua, gia vị nêm), và sự xác lập vị thế bản sắc trong lòng xã hội Pháp hiện đại.
GS.TS Eric Jose Olmede Panal trình bày tham luận.
Với tham luận “Sự biến tấu của bánh mì ba miền: Sức sống từ nguyên liệu bản địa và tâm hồn Việt”, nhà nghiên cứu ẩm thực Nhâm Hùng đưa người nghe tiếp cận các thông tin về giá trị bản địa của bánh mì Việt Nam trên cả ba miền đất nước thông qua những biến tấu phong phú.
Nhà nghiên cứu Nhâm Hùng nhấn mạnh: “Quá trình giao lưu, giao thoa, tiếp biến văn hóa, đã làm nên sức sống mãnh liệt của bánh mì. Đó là một cách tiếp nhận các yếu tố văn hóa khác, nhưng vẫn giữ lại bản sắc cốt lõi, như trường hợp về chiếc áo dài, áo bà ba...”.
Theo ông, con đường Việt hóa bánh mì Pháp baguette trải qua trăm năm, kết nối từng giai đoạn phát triển và biến tấu hết sức độc đáo, có tính lịch sử. Nhưng có lẽ, sự dung hợp văn hóa, tinh thần cởi mở mới là những yếu tố mang tính quyết định, bên cạnh đó là sức hấp dẫn của thị trường bánh mì mới nổi.
“Buổi đầu bánh mì xâm nhập vào nước ta, qua ngã Sài Gòn và các đô thị miền Tây có điều kiện phát triển. Bởi, người Việt trên vùng đất mới tính cách cởi mở, năng động, sẵn sàng đón nhận cái mới. Và trường hợp bánh mì, không chỉ vì lợi ích kinh tế thiết thực, mà thông qua quá trình biến tấu càng làm phong phú thêm bản sắc văn hóa dân tộc”, ông cho biết.
Xuyên suốt phần trình bày, nhà nghiên cứu Nhâm Hùng đưa người nghe đến với câu chuyện về cách người Việt khai thác nguyên liệu tại chỗ, thổi hồn vào ổ bánh mì để tạo nên sự đa dạng bản sắc văn hóa ẩm thực dân tộc và địa phương, từ nét tinh tế của miền Bắc, chất đậm đà của miền Trung đến sự phóng khoáng, đa dạng của miền Nam. Từ đó làm nền tảng vững chắc để bánh mì Việt Nam hôm nay tự tin bước ra thế giới.
Nhà nghiên cứu Nhâm Hùng trình bày tham luận.
Nhưng để khẳng định giá trị thương hiệu ẩm thực của bánh mì Việt Nam trong bối cảnh toàn cầu hóa nhất thiết cần tiến tới xác lập thật rõ một lộ trình khoa học và thực tiễn để nâng tầm ổ bánh mì Việt, không chỉ ở trong nước mà còn cả toàn cầu.
Tham luận “Chiến lược định vị thương hiệu quốc tế của bánh mì Việt Nam trong kỷ nguyên số” của TS. Nguyễn Phước Hiền và TS. Lê Thị Thanh Thủy đề xuất các giải pháp chiến lược từ việc số hóa di sản, ứng dụng công nghệ 4.0 (blockchain, AI) trong quản lý chất lượng đến việc đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế khắt khe như Halal hay Gluten-free...
TS. Lê Thị Thanh Thủy - Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Văn hóa TP.HCM đại diện trình bày tham luận.
TS. Lê Thị Thanh Thủy - Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Văn hóa TP.HCM chia sẻ, bánh mì Việt Nam thể hiện mức độ linh hoạt cao trong tiêu dùng, phù hợp với nhiều đối tượng, không gian và thời điểm khác nhau. Trong bối cảnh kinh tế số, tính linh hoạt này tiếp tục được mở rộng thông qua các nền tảng đặt món trực tuyến, giúp bánh mì trở thành lựa chọn phổ biến trong nhịp sống đô thị hiện đại.
Điều cần làm hiện nay là xóa bỏ tính phân mảnh trong phát triển và quản trị thương hiệu, đồng thời, nâng cao năng lực chuyển đổi số và chuẩn hóa chất lượng, thông qua 5 trụ cột: kể chuyện thương hiệu (storytelling), ứng dụng công nghệ, chuẩn hóa chất lượng theo tiêu chuẩn quốc tế, nâng cao nhận thức cộng đồng và phát triển nguồn nhân lực. Qua đó, chuyển dịch vị thế bánh mì Việt Nam từ một món ăn đường phố đơn thuần thành một thương hiệu di sản văn hóa ẩm thực cao cấp, thật sự phát triển bền vững.
PGS.TS Huỳnh Quốc Thắng, Phó Chủ tịch Hiệp hội Du lịch TP.HCM, kỳ vọng những ý kiến tâm huyết tại tọa đàm sẽ bổ sung cho kết quả nội dung thu thập từ các hội thảo trước, tiến đến có thể biên tập lại thành một tài liệu tham khảo phục vụ cho việc nghiên cứu giảng dạy, học tập về văn hóa ẩm thực. Đồng thời, là những gợi ý quan trọng cho các cơ quan quản lý và doanh nghiệp trong việc kinh doanh, cũng như thực hiện tốt chính sách “Ngoại giao văn hóa qua ẩm thực”, đặc biệt là đưa giá trị bánh mì Việt Nam tỏa sáng bền vững, góp phần khẳng định “quyền lực mềm” của văn hóa Việt Nam trên trường quốc tế.
Giữa nhịp sống hối hả phố thị, bánh mì không chỉ là món ăn nhanh mà còn là phần ký ức đô thị sống động. Với hơn...
