TP.HCM tăng tốc giải ngân, dẫn dắt mục tiêu tăng trưởng hai con số của cả nước
Chia sẻ
Trong bối cảnh mục tiêu tăng trưởng hai con số được đặt ra cho năm 2026, giải ngân vốn đầu tư công đang trở thành phép thử năng lực điều hành. Dù tiến độ phân bổ đạt mức cao, thực tế giải ngân vẫn bộc lộ nhiều điểm nghẽn cần tháo gỡ.
Phân bổ gần chạm trần, nhưng dòng tiền vẫn “chảy chậm”
Sáng 24/4, tại hội nghị toàn quốc về đẩy mạnh phân bổ và giải ngân vốn đầu tư công, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng trực tiếp chủ trì và yêu cầu các bộ, ngành, địa phương nhìn thẳng vào những điểm nghẽn đang kìm hãm tiến độ.
Báo cáo của Bộ Tài chính cho thấy tổng kế hoạch vốn đầu tư công năm 2026 được giao vượt mốc 1 triệu tỷ đồng, đạt hơn 1.013.443 tỷ đồng, cùng với hơn 55.289 tỷ đồng vốn năm trước chuyển sang. Tính đến giữa tháng 4, tỷ lệ phân bổ đã đạt 95,1%, tương đương gần 976.538 tỷ đồng.
Tuy nhiên, trái ngược với tốc độ phân bổ, tiến độ giải ngân vẫn ở mức thấp. Tổng vốn giải ngân mới đạt 127.390 tỷ đồng, tương đương 12,6% kế hoạch. Trong đó, vốn ngân sách Trung ương đạt 9,6%, còn ngân sách địa phương đạt 14,2%. Đáng chú ý, vẫn còn 16 bộ, cơ quan có tỷ lệ giải ngân dưới 1%, cho thấy độ trễ lớn trong khâu triển khai.
Các nguyên nhân được chỉ ra không mới, nhưng chưa được xử lý dứt điểm: từ giải phóng mặt bằng, thủ tục đất đai, quy định pháp lý liên quan xây dựng, môi trường, cho đến năng lực tổ chức thực hiện của một số chủ đầu tư và nhà thầu.
TP.HCM tăng tốc sau “điểm nghẽn” bộ máy
Tại điểm cầu TP.HCM, Phó Chủ tịch UBND Thành phố Bùi Xuân Cường nhìn nhận thẳng thắn về giai đoạn chững lại trong tháng 3 và 4, khi việc tổ chức מחדש hệ thống Ban Quản lý dự án ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ giải ngân.
Năm 2026, TP.HCM được giao kế hoạch vốn 147.599 tỷ đồng, chiếm khoảng 15,1% tổng kế hoạch cả nước. Đến ngày 21/4, Thành phố đã giải ngân 15.077 tỷ đồng, đạt 10,2% kế hoạch, cao hơn cùng kỳ năm trước nhưng vẫn chưa đạt kỳ vọng.
Sau khi hoàn tất việc kiện toàn bộ máy, lãnh đạo Thành phố cho biết tiến độ giải ngân đang có dấu hiệu cải thiện và dự kiến 4 tháng đầu năm có thể đạt khoảng 15%. Để tạo chuyển biến rõ rệt, TP.HCM đồng thời triển khai nhiều giải pháp: hoàn tất phân bổ vốn đúng hạn, ban hành chính sách bồi thường – tái định cư, tăng cường giám sát theo nguyên tắc “6 rõ”, tổ chức thi công “3 ca, 4 kíp” và ứng dụng chuyển đổi số trong theo dõi tiến độ.
Đáng chú ý, cơ chế điều chuyển vốn được áp dụng linh hoạt hơn, cho phép chuyển nguồn từ các dự án chậm sang những dự án có khả năng giải ngân tốt, nhằm bảo đảm hiệu quả sử dụng vốn.
Siết kỷ luật, tháo thể chế để đạt mục tiêu tăng trưởng
Kết luận hội nghị, Thủ tướng Lê Minh Hưng nhấn mạnh giải ngân đầu tư công không chỉ là vấn đề tiến độ mà còn là động lực trực tiếp của tăng trưởng kinh tế, tạo việc làm và kích hoạt các ngành liên quan.
Trong bối cảnh mục tiêu tăng trưởng hai con số năm 2026, ông yêu cầu các bộ, ngành và địa phương phải tập trung đồng thời vào hoàn thiện thể chế và nâng cao trách nhiệm thực thi. Thủ tục cần được đơn giản hóa, thời gian triển khai dự án phải được rút ngắn, trong khi các điểm nghẽn về giải phóng mặt bằng và nguồn vật liệu xây dựng phải được xử lý dứt điểm.
Người đứng đầu Chính phủ cũng đặc biệt nhấn mạnh yếu tố kỷ luật hành chính, yêu cầu nâng cao trách nhiệm cá nhân, xử lý nghiêm các trường hợp trì trệ, chậm tiến độ. Việc điều chuyển vốn cần tiếp tục được thực hiện linh hoạt, nhưng phải gắn với yêu cầu bảo đảm chất lượng công trình, an toàn lao động và phòng chống tham nhũng, lãng phí.
Thông điệp được đưa ra khá rõ ràng: nếu không giải ngân được nguồn lực đã có, mục tiêu tăng trưởng sẽ khó đạt. Vì vậy, toàn hệ thống cần vào cuộc quyết liệt hơn, từ khâu thể chế đến tổ chức thực thi, để phấn đấu giải ngân đạt 100% kế hoạch vốn trong năm 2026.
