Những bí ẩn trong 'Vương quốc hang động' của Việt Nam đang dần hé lộ

Nhóm thám hiểm vừa phát hiện một cửa hang mới tại khu vực thung lũng Sinh Tồn, có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, được xác định là tuyến dòng chảy cổ của sông Hang Tối. Hang có quy mô lớn, nhiều thạch nhũ.

Kết quả khảo sát các hang động, tài nguyên du lịch mới đã bổ sung quan trọng vào cơ sở dữ liệu hang động của Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng, đồng thời tiếp tục khẳng định giá trị nổi bật về địa chất, địa mạo và hệ thống karst của khu vực.

Đợt khảo sát diễn ra từ ngày 21/3 đến 11/4/2026 tại nhiều khu vực thuộc Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng và các địa bàn liên quan, bao gồm: Phong Nha, Thượng Trạch, Kim Phú, Kim Điền, Tân Thành, Tuyên Lâm và Trường Sơn, với sự tham gia của đoàn thám hiểm hang động Anh và lực lượng hỗ trợ trong nước, đoàn đã khảo sát tổng cộng 29 hang động, trong đó có 26 hang mới và phần mở rộng của 3 hang đã được biết đến trước đó, với tổng chiều dài đo vẽ đạt 13.643 m.

Nhiều hang động có quy mô lớn và giá trị khoa học cao đã được ghi nhận. Nổi bật là hang Thiên Cung với chiều dài 4.206 m – dài nhất trong đợt khảo sát; hang Nước Lặn dài 2.721 m; hang Má Dơm dài 1.257 m; cùng hang Chả Nghéo dài 583 m với cấu trúc phức tạp, cửa hang dạng giếng đứng, mở ra khả năng phát triển thành hệ thống hang động quy mô lớn.

Đặc biệt, việc phát hiện một cửa hang mới tại khu vực thung lũng Sinh Tồn có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, được xác định là tuyến dòng chảy cổ của sông Hang Tối. Hang có quy mô lớn, nhiều thạch nhũ, phát triển gần song song với hệ thống Hang Tối và có mối liên kết thủy văn với sông Chày.

Nằm trong vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng, hang Chả Nghéo được đánh giá hiếm thấy, vì thẳng đứng, dài 583 m, cao 751 m, có thác nước chảy 350 m.

Không chỉ dừng lại ở giá trị khoa học, nhiều phát hiện còn gợi mở tiềm năng phát triển các sản phẩm du lịch mới. Một số hang động và khu vực như chuỗi hang có suối ngầm tại Rục Mòn hay hang Mò Roọ được đánh giá phù hợp để khai thác du lịch mạo hiểm, du lịch trải nghiệm thiên nhiên. Tuy nhiên, các chuyên gia cũng nhấn mạnh yêu cầu cấp thiết trong việc quản lý, bảo vệ môi trường, điều chỉnh phương thức khai thác nhằm đảm bảo tính bền vững lâu dài cho di sản.

Hang Chả Nghéo dạng hố sụt thẳng đứng, cửa nằm trên đỉnh núi có thác nước chảy vào. Hang giống hình chữ L, rất hiếm gặp. Đây là lần đầu tiên nhóm kháo sát chứng kiến hang kiểu này tại vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng.

Các chuyên gia quốc tế đánh giá cao những kết quả khảo sát đạt được, đồng thời khẳng định Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng vẫn còn nhiều tiềm năng chưa được khám phá. Những phát hiện mới tiếp tục góp phần khẳng định vị thế của Phong Nha - Kẻ Bàng là một trong những khu vực karst tiêu biểu, có giá trị hàng đầu thế giới.

Theo ông Phạm Hồng Thái, Giám đốc Ban Quản lý Vườn  quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng, qua hơn 30 năm hợp tác khảo sát, nghiên cứu với các chuyên gia quốc tế, hệ thống hang động Phong Nha – Kẻ Bàng không ngừng được phát hiện, mở rộng và làm sáng tỏ. Đến nay, khu vực đã ghi nhận hơn 472 hang động với tổng chiều dài trên 254 km, trở thành một trong những vùng karst có hệ thống hang động phong phú, độc đáo bậc nhất thế giới, được mạnh danh là “Vương quốc hang động”.

Vườn quốc gia Phong Nha – Kẻ Bàng là một trong những di sản thiên nhiên thế giới tiêu biểu của Việt Nam, được UNESCO công nhận nhờ giá trị địa chất, sinh học và cảnh quan hiếm có. Nằm ở trung tâm dãy Trường Sơn hùng vĩ, nơi đây là điểm hội tụ giữa thiên nhiên hoang sơ và những giá trị văn hóa – lịch sử sâu sắc của vùng đất Quảng Bình cũ.

Động Thiên Đường - điểm du lịch nổi tiếng thế giới.

Sự kết hợp hài hòa giữa núi đá vôi, rừng nguyên sinh, sông ngầm và hệ thống hang động kỳ ảo tạo nên một bức tranh thiên nhiên tráng lệ. Du khách đến Phong Nha – Kẻ Bàng không chỉ được chiêm ngưỡng vẻ đẹp ngoạn mục của di sản, mà còn được trải nghiệm hành trình khám phá đầy cảm xúc, nơi con người và thiên nhiên cùng hòa quyện.

Du lịch Phong Nha – Kẻ Bàng đang được định hướng phát triển bền vững, kết hợp giữa khai thác hợp lý và bảo tồn tài nguyên. 

Các hoạt động du lịch tại Phong Nha – Kẻ Bàng được tổ chức phong phú và phù hợp với nhiều đối tượng du khách. Những ai yêu thích sự nhẹ nhàng có thể đi thuyền dọc sông Son, chiêm ngưỡng cảnh quan yên bình và khám phá động Phong Nha, động Tiên Sơn. Với du khách đam mê mạo hiểm, hành trình trekking băng rừng, vượt suối, chinh phục Hang Én, Tú Làn hay Sơn Đoòng mang đến trải nghiệm đầy thử thách và phấn khích.