Chuyển đổi số và tăng trưởng xanh trở thành xu thế tất yếu, vừa là cơ hội nâng cao năng lực cạnh tranh, vừa mở ra con đường phát triển bền vững cho doanh nghiệp vừa và nhỏ Việt Nam.
Chuyển đổi số và tăng trưởng xanh là hai trụ cột phát triển của doanh nghiệp trong kỷ nguyên mới. Ảnh: Getty Images.
Trong bối cảnh cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư đang diễn ra mạnh mẽ cùng với những thách thức ngày càng lớn về biến đổi khí hậu, cạn kiệt tài nguyên và yêu cầu phát triển bền vững, chuyển đổi số và tăng trưởng xanh đã trở thành xu thế tất yếu của nền kinh tế toàn cầu. Đối với Việt Nam, đặc biệt là khu vực doanh nghiệp vừa và nhỏ (SMEs) lực lượng chiếm hơn 97% tổng số doanh nghiệp cả nước đây không chỉ là cơ hội để nâng cao năng lực cạnh tranh mà còn là con đường phát triển lâu dài trong kỷ nguyên mới.
Chuyển đổi số và tăng trưởng xanh tuy là hai khái niệm khác nhau nhưng có mối quan hệ chặt chẽ và bổ trợ cho nhau. Nếu chuyển đổi số giúp doanh nghiệp nâng cao hiệu quả quản trị, tối ưu hóa sản xuất, tiết kiệm chi phí và tạo ra các mô hình kinh doanh mới thì tăng trưởng xanh hướng doanh nghiệp đến việc sử dụng hiệu quả tài nguyên, giảm phát thải và tạo ra giá trị bền vững cho xã hội. Sự kết hợp giữa “số hóa” và “xanh hóa” đang tạo nên động lực tăng trưởng mới cho doanh nghiệp trên toàn thế giới.
Thực tế cho thấy, nhiều doanh nghiệp Việt Nam đã bước đầu ứng dụng công nghệ số vào hoạt động sản xuất, kinh doanh thông qua việc sử dụng hóa đơn điện tử, thương mại điện tử, thanh toán số, phần mềm quản lý doanh nghiệp, quản trị khách hàng và quản trị dữ liệu. Một số doanh nghiệp tiên phong đã triển khai các giải pháp trí tuệ nhân tạo (AI), Internet vạn vật (IoT), điện toán đám mây và tự động hóa nhằm nâng cao năng suất lao động và chất lượng sản phẩm.
Nhiều doanh nghiệp hiện đang ứng dụng phần mềm quản lý, AI và IoT vào sản xuất, kinh doanh nhằm nâng cao năng suất và chất lượng. Ảnh: Getty Images.
Song song đó, nhiều doanh nghiệp đã quan tâm hơn đến các mô hình sản xuất sạch hơn, sử dụng năng lượng tái tạo, tiết kiệm điện năng, tái chế chất thải và thực hiện các tiêu chuẩn quản trị môi trường theo thông lệ quốc tế. Đây là những tín hiệu tích cực cho thấy nhận thức về phát triển bền vững đang dần được nâng cao trong cộng đồng doanh nghiệp.
Sử dụng năng lượng tái tạo và áp dụng tiêu chuẩn quản trị môi trường quốc tế đang trở thành xu hướng tại nhiều doanh nghiệp Việt Nam. Ảnh: Getty Images.
Bên cạnh nỗ lực của doanh nghiệp, vai trò hỗ trợ của Nhà nước có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Cần tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận tín dụng xanh, quỹ đổi mới công nghệ, các chương trình hỗ trợ chuyển đổi số và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao. Đồng thời, cần thúc đẩy mạnh mẽ việc xây dựng các trung tâm hỗ trợ đổi mới sáng tạo, tư vấn công nghệ và kết nối doanh nghiệp với các viện nghiên cứu, trường đại học.
Đối với Thành phố Hồ Chí Minh, đầu tàu kinh tế của cả nước, đây là thời điểm thuận lợi để đi đầu trong việc hình thành hệ sinh thái chuyển đổi số và tăng trưởng xanh cho doanh nghiệp vừa và nhỏ. Thành phố cần đẩy mạnh xây dựng các khu công nghiệp sinh thái, hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận thị trường tín chỉ carbon, phát triển các trung tâm đổi mới sáng tạo và khuyến khích ứng dụng các công nghệ xanh trong sản xuất, dịch vụ và quản trị đô thị.
TP.HCM, đầu tàu kinh tế của cả nước, đang đứng trước cơ hội đi đầu trong hình thành hệ sinh thái chuyển đổi số và tăng trưởng xanh. Ảnh: Muk Photo.
Quan trọng hơn, cần thúc đẩy sự liên kết giữa Nhà nước, doanh nghiệp, giới khoa học và các cơ sở đào tạo nhằm tạo thành một hệ sinh thái đổi mới sáng tạo hoàn chỉnh. Khi tri thức được chuyển hóa thành công nghệ và công nghệ được chuyển hóa thành giá trị kinh tế, doanh nghiệp sẽ có thêm động lực để phát triển bền vững.
Theo TS. Nguyễn Văn Đắng, thời gian tới cần thúc đẩy sự liên kết giữa Nhà nước, doanh nghiệp, giới khoa học và các cơ sở đào tạo nhằm tạo thành một hệ sinh thái đổi mới sáng tạo hoàn chỉnh. Ảnh: NVCC.
Lịch sử phát triển kinh tế thế giới đã chứng minh rằng mỗi cuộc cách mạng công nghệ đều tạo ra những cơ hội lớn cho những người tiên phong. Hôm nay, chuyển đổi số và tăng trưởng xanh chính là “tấm vé” để doanh nghiệp bước vào tương lai. Những doanh nghiệp mạnh dạn đổi mới sẽ không chỉ nâng cao hiệu quả hoạt động mà còn góp phần tạo nên một nền kinh tế hiện đại, có khả năng cạnh tranh cao và thân thiện với môi trường.
Chuyên gia Quản trị học người Mỹ Peter Drucker từng nói: “Cách tốt nhất để dự đoán tương lai là tạo ra nó”. Đối với cộng đồng doanh nghiệp Việt Nam, tương lai đó đang được kiến tạo từ chính những quyết định chuyển đổi của ngày hôm nay.
Bởi lẽ, tài nguyên thiên nhiên có thể hữu hạn nhưng trí tuệ con người là vô hạn. Công nghệ có thể thay đổi từng ngày nhưng khát vọng phát triển luôn là động lực mạnh mẽ nhất. Và trong hành trình phát triển đó, chuyển đổi số sẽ tạo nên sức mạnh mới, tăng trưởng xanh sẽ tạo nên giá trị bền vững, còn đổi mới sáng tạo sẽ mở ra những chân trời phát triển chưa từng có.
Doanh nghiệp của tương lai là doanh nghiệp thích ứng nhanh nhất, đổi mới mạnh mẽ nhất và phát triển xanh nhất. Ảnh: Pexels.
Doanh nghiệp của tương lai không nhất thiết phải là doanh nghiệp lớn nhất, mà phải là doanh nghiệp thích ứng nhanh nhất, đổi mới mạnh mẽ nhất và phát triển xanh nhất. Đó cũng chính là con đường để doanh nghiệp Việt Nam khẳng định vị thế trong nền kinh tế toàn cầu của thế kỷ 21.
