BẮC GIANG – ĐỘC ĐÁO LỄ HỘI THỔ HÀ

Kim Đồng - Ngọc Nữ cùng 3 Ông Phước, Lộc, Thọ

“Đến hẹn lại lên”, ngày 21, 22 tháng Giêng, làng Thổ Hà, xã Vân Hà, Việt Yên (Bắc Giang) lại mở hội, khai xuân. Cứ 5 năm làng tổ chức lễ hội lớn một lần và có 2 lần rước, việc rước được luân phiên giữa 4 xóm trong thôn. Năm nay, xóm 4 chịu trách nhiệm tổ chức lễ rước từ từ chỉ thờ Khổng Tử về đình làng. Để làm được việc đó, xóm tuyển chọn những người đủ tiêu chuẩn, phải là người vừa có đức, có tài và không có “bụi” (nhà có tang) để tham gia đóng các vai chính trong đám rước như: tổng cờ, tổng kiếm, người mang gươm trường, tam đa, kim đồng, ngọc nữ; bầu chọn chủ tế, ban tế, kế đó là cắt cử người vào các chân phù giá, vác cờ, khiêng kiệu, hương án, chấp kích, đội múa kỳ lân, đánh chiêng, trống…

Đội múa sinh tiền tại Lễ hội

Phần múa của đội kèn, trống, nhị, thanh la

Từ sáng sớm, các vai diễn trong xóm 4 đã chuẩn bị chu đáo trang phục, khi trang điểm xong thì ra từ chỉ làm lễ rồi mới được xếp hàng vào đoàn rước. Tâm điểm của hội rước là ba ông Phúc, Lộc, Thọ do dân làng hóa trang, dẫn đầu là đoàn múa kỳ lân, sau là đội bát nhã đủ cả kèn, trống, nhị, thanh la, kế tiếp là hương án, kiệu bành, kiệu mẫu và kiệu thánh đi kèm với đội múa sinh tiền… Đi sau 3 ông Phúc, Lộc, Thọ có 4 ông: Tổng cờ, Tổng Kiếm, Tổng tiết, Tổng chiêng…

Chuẩn bị cho đoàn rước đi

Ông Trịnh Xuân Tư, 67 tuổi là người dân tại đây cho biết: Trước ngày diễn ra lễ hội những người đàn ông trong đoàn rước ai cũng phải tắm nước gừng ngâm với rượu và tuyệt đối phải “chay tịnh” (không được ngủ với vợ)”. Đặc biệt, khi đoàn rước kiệu thánh đi qua không ai được đứng trên trần nhà và các vị trí cao hơn kiệu thánh. Theo các tài liệu, đình Thổ Hà được khởi dựng cách đây hơn 300 năm là nơi thờ Lão Tử và tổ sư nghề gốm Đào Trí Tiến.

N.H